ဗာရာဏသီ ေရွးေဟာင္းၿမဳိ႕ေတာ္အေၾကာင္း

[Zawgyi]

ျပည္မသိ ဗာရာဏသီ၊ မင္းမသိ ျဗဟၼဒတ္ လုိ႔ဆုိၾကတဲ့ ဗာရာဏသီ ဆုိတဲ့ နာမည္ကုိေတာ့ စာေတြထဲမွာ မၾကာခဏ ျမင္ဖူးၾကမွာပါ။ ဒီနာမည္နဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ကြ်န္ေတာ္တို႔ ကေလးဘဝအရြယ္မွာ မ်ားစြာၾကားခဲ့ဖူးၾကတယ္။ ဥပမာ -” ဟိုးေရွးေရွးတုန္းက “ဆိုတဲ့စကားခ်ီရဲ႕ ေနာက္ဆက္တြဲတိုင္းျပည္နာမည္၊ ပံုျပင္၊ ဗုဒၶဘာသာဆိုင္ရာ ဇာတ္ေတာ္ အမ်ားအျပားမွာ ဗာရာဏသီဟာ အထင္ကရတိုင္းျပည္တစ္ခု ျဖစ္ခဲ့ျပီး တကယ္တမ္းရွိမွန္းေတာင္ ေဝဝါးခဲ့ရတဲ့အထိ ပံုျပင္အမ်ားအျပားမွာ အသံုးျပဳခဲ့ျကပါတယ္။

ဗာရာဏသီဟာ တကယ္ရွိခဲ့ ထင္ရွားခဲ့တဲ့ ျမဳိ႕ႀကီးတစ္ခုျဖစ္ျပီး ကမၻာ့ေရွးအက်ဆံုးၿမဳိ႕ႀကီးေတြထဲမွာ တစ္ၿမဳိ႕အပါအ၀င္ျဖစ္သလို ဗုဒၶဘာသာဆိုင္ရာ အေဆာက္အဦး အႏုပညာလက္ရာ အမ်ားအျပားရွိခဲ့ရာ ေနရာတစ္ခုလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

ဘီစီ ၁၈၀၀ (လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္ေပါင္း ၄၀၀၀နီးပါး) က ဒီၿမဳိ႕ႀကီးဟာ စတင္ေပၚေပါက္ခဲ့ျပီး ေနာက္ ၁ရာစုေလာက္မွာေတာ့ ဗာရာဏသီတိုင္းျပည္ဟာ ထုိေခတ္အခါက တိုင္းျပည္တစ္ခုသဖြယ္ က်က်နနဖြံ ့ျဖိဳးမူမ်ားစြာနဲ့ တည္ရွိလာခဲ့ေၾကာင္း စာေပအေထာက္အထားမ်ားမွာ ေဖာ္ျပခဲ့ပါတယ္။ ဗာရာဏသီၿမဳိ႕ဟာ အိႏိၵယနိုင္ငံ ေျမာက္ဖက္ Uttar Pradesh ျပည္နယ္မွာတည္ရွိျပီး စီးပြားေရးအရေရာ တိုးတက္မူအရပါ အခ်က္အခ်ာက်တဲ့ ဗုဒၶဘုရားေျခခ်ခဲ့ရာ ဂဂၤါျမစ္ေဘးမွာ တည္ရွိပါတယ္။ ဧဟိဘိကၡဳလို ့ေခၚတဲ့ ေဂါတမဘုရားရွင္ သာသနာမွာ (အတိအက်အရ) ရဟန္းေပါင္း၂၈၆၄၁ပါး ေပၚထြက္ခဲ့ပါတယ္။

ထိုရဟန္းမ်ားအနက္ အေစာဆံုးရဟန္းတခိ်ဳ ့ဟာ ဒီဗာရာဏသီက လို႔လည္း ေလ့လာရပါတယ္။

Benares, Banaras လို႔လည္းေခၚၾကသလို Ancient Industrial Centre of Indai လို႔တင္စားခဲ့ၾကသလို ဒီၿမဳိ႕ကထြက္တဲ့ အထည္က်ာက္ဆစ္ရုပ္ ေရေမႊး နဲ႔ အနုပညာဆိုင္ရာလက္မူပစၥည္းအမ်ားအျပားဟာ လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္ေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာတည္းက ကမၻာအႏွံ႔မွာ နာမည္ႀကီးခဲ့ပါတယ္။

Benares, Banaras လို႔လည္းေခၚၾကသလို Ancient Industrial Centre of Indai လို႔တင္စားခဲ့ၾကသလို ဒီၿမဳိ႕ကထြက္တဲ့ အထည္က်ာက္ဆစ္ရုပ္ ေရေမႊး နဲ႔ အနုပညာဆိုင္ရာလက္မူပစၥည္းအမ်ားအျပားဟာ လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္ေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာတည္းက ကမၻာအႏွံ႔မွာ နာမည္ႀကီးခဲ့ပါတယ္။

၃၂ စတုရန္းမုိင္ေလာက္ႀကီးမားက်ယ္၀န္းတဲ့ ဒီၿမဳိ႕ဟာ တခတ္တခါက အိႏၵိယရဲ့ အထင္ကရ ၿမဳိ႕ေတာ္ႀကီးျဖစ္ခဲ့သလို လူေန ထူထပ္ တၿမဳိ႕ႀကီးတၿမဳိ႕လည္းျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ဘုရားရွင္လက္ထက္ ကာသိတိုင္းရဲ့ ျမိဳ့ေတာ္ျဖစ္သလို အာရွရဲ႕ လက္မႈပညာ ကုန္သြယ္ေရးပညာ ဝိဇၨာပညာတို ့ရဲ့ အေျခခံစတင္ရာ ၿမဳိ႕ႀကီးလို႔ စာေပေတြမွာ ေထာက္ျပထားခဲ့သလို တကယ္လည္း ဒီတိုင္းျပည္ရဲ႕ အေမြအႏွစ္ေတြဟာ ေရွးက်မူမ်ားစြာ အရင္းတည္ထားပါတယ္။

တခ်ိန္ကဗာရာဏသီတကၠသိုလ္ဟာ အထင္ကရပုဂၢိဳလ္မ်ားစြာကိုေမြးထုတ္ေပးခဲ့သလို ဒီအထဲေနာင္တခ်ိန္မွာ တရုတ္ရဲ့သူရဲေကာင္းျဖစ္လာတဲ့ ယြမ္စီလိုစစ္သူႀကီးေတာင္ ဒီတကၠသိုလ္ကဆင္းခဲ့သူပါ။

အိႏၵိယမွာ ဗုဒၶဘာသာစတင္ျပီးသည္အထိျပသနာမရွိခဲ့ေပမယ့္ ေနာက္ပိုင္းျပည္ပကုန္သည္အမ်ားစုဝင္ေရာက္ေျခခ်မူေၾကာင့္ ဗာရာဏသီဟာျပသနာမ်ားစြာျဖစ္ခဲ့သလို ေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ တျဖည္းျဖည္းေမွးမွိန္ခဲ့ရပါေတာ့တယ္။ ဘုရားေက်ာင္းေပါင္း ၃၃၀၀ ေက်ာ္အထိရွိသလို ဟိႏၵဴဘာသာရဲ႕ အႀကီးက်ယ္ဆံုး ေရွးအက်ဆံုးျမိဳ့ေတာ္ႀကီးေတြထဲကတခုပါပဲ။ ဒါ့အျပင္ ခရစ္ယာန္ဘုရားေက်ာင္း ၁၂ေက်ာင္း နဲ႔ ဂ်ိန္းဘုရားေက်ာင္း ၃ေက်ာင္းတုိ႔လည္း ရွိေနပါေသးတယ္။

လက္ရွိမွာ လူဦးေရ ၂သန္းနီးပါးေနထိုင္တဲ့ၿမဳိ႕ျဖစ္ပါတယ္။ ဗာရာဏသီရဲ႕ Banaras Hindu University (BHU) တကၠသိုလ္ဟာလည္း အာရွရဲ႕အႀကီးဆုံး Residential University အျဖစ္သတ္မွတ္ျခင္းခံထားရသလို ဒီေရွးေဟာင္းျမိဳ့ေတာ္ျကီးဟာ ၁၉၅၅ခုနွစ္ေနာက္ပိုင္းထဲက အိႏၵိယအစိုးရရဲ့ ထိန္းသိမ္းမူနဲ့အတူ ေရွးေဟာင္းအေမြအနွစ္မ်ားစြာကို ထိမ္းသိမ္းထားရာေနရာလည္းျဖစ္ပါတယ္။ အထင္ကရေတြထဲကမွ ပညာေရးနဲ့ဆိုင္တဲ့

*Banaras Hindu University

*Central University for Tibetan

*Mahatma Gandhi Kashi Vidyapith

*Sampurnanand Sanskrit University

ႀကီးေတြဟာထင္ရွားသလို ဗာရာဏသီမွာေကာလိပ္ေက်ာင္းေပါင္း ၃၀ေက်ာ္နဲ ့ပညာေရးဆိုင္ရာ ေထာက္ပံ့မူအသက္ေမြးေက်ာင္း၁၀၀ေက်ာ္ရွိပါ တယ္။ ဒီအခ်က္ကို ဖတ္ရခ်ိန္အံ့ၾသမိသြားတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ျမန္မာက ျမဳိ႕တစ္ခုမွာမွ ဒီပမာဏက မရွိေသးပါဘူး။ ဒါကဗာရာဏသီၿမဳိ႕ႀကီးဟာဘာေၾကာင့္နာမည္ႀကီးရသလဲဆိုတဲ့ အခ်က္ေတြထဲက တစ္ခ်က္ျဖစ္သလို တကယ္ျကီးက်ယ္ခမ္းနားတဲ့ေရွးေဟာင္းျမိဳ့ေတာ္ႀကီးပါပဲ။ ပံုျပင္ေတြထဲမွာၾကားဖူးရံုမွ်နဲ့ေတာင္ ဒီၿမဳိ႕ႀကီးကို ငယ္ငယ္ကတည္းက စိတ္ဝင္စားခဲ့သလို တကယ္တမ္း ဒီၿမဳိ႕ႀကီးရဲ႕ေရွးေဟာင္းအေဆာက္အအံုေတြသမိုင္းေတြကေတာ့ ဒီထက္မကေျပာလို့ရပါေသးတယ္။

ဗာရာဏသီၿမဳိ႕ရဲ႕ အထင္ရွားဆံုး အေဆာက္အအံုေတြထဲက ကမၻာ လွည့္ခရီးသြားေတြရဲ့ စိတ္ဝင္စားမူ အခံရဆံုးဘဟိႏၵဴ ဘုရားေက်ာင္းကေတာ့ Kashi Vishwanath Temple ျဖစ္ၿပီး ဒီဘုရားေက်ာင္းဟာ အထင္ရွားဆံုးျဖစ္သလို ခမ္းနားႀကီးက်ယ္လြန္းလွတဲ့ ဘာသာေရးျပယုဂ္တခုျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ မူလအေဆာက္အအံုဟာ ၁၁၉၄ခုနွစ္မွာ Mohammad Ghori ဦးေဆာင္တဲ့ ဘာသာေရးစစ္ပြဲေတြၾကားပ်က္စီးခဲ့ရျပီးလက္ရွိ Kashi Vishwanath ကို ၁၂၁၁ခုနွစ္မွာမွျပန္လည္မြန္းမံျပင္ဆင္ခဲ့ရပါတယ္။ ေခတ္အဆက္ဆက္အင္ပါယာေခတ္မ်ားစြာမွာလည္း အဖ်က္စီးခံခဲ့ရတဲ့ဘာသာေရး အေဆာက္အဦးတခုျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးျပဳျပင္ခဲ့မူကေတာ့ ၁၇၈၀ခုႏွစ္ျဖစ္ျပီး အဲ့ဒီေနာက္ပိုင္းကစ အိႏၵိယႏုိင္ငံ လြတ္လပ္ေရးရသည္အထိ ဘာျပင္ဆင္မႈမွ မလုပ္ခဲ့ေတာ့ပါဘူး။လက္ရွိမွာေတာ့ ဗာရာဏသီကို ဟိႏၵဴၿမဳိ႕ေတာ္လုိ႔ ဆုိရမွာျဖစ္ၿပီး ဟိႏၵဴဘာသာ၀င္ေပါင္း ၇၁% ေနထုိင္ၾကပါတယ္။ ဗုဒၶဘာသာဘာသာ၀င္ေတြကေတာ့ အလြန္နည္းပါးသြားၿပီး ၀.၀၅ ရာခိုင္းသာက်န္ရွိေတာ့ပါတယ္။ အျခားဘာသာေတြျဖစ္တဲ့ ခရစ္ယာန္၊ အစၥလမ္၊ ဂ်ိန္း စတဲ့ဘာသာေပါင္းစုံ စုေဆာင္းေနထုိင္ၾကတဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းတဲ့ၿမဳိ႕ေတာ္တစ္ခုလည္းျဖစ္ပါတယ္။ဒုတိယကမၻာစစ္အျပီး အိႏၵိယအစိုးရသစ္လက္ထက္ေရာက္ခ်ိန္မွာေတာ့ ဒီဗာရာဏသီအပါအဝင္ၿမဳိ႔ေဟာင္းႀကီး ၇၆ၿမဳိ႕က သာသနာအေဆာက္အအံုေတြကို ျပန္လည္ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္း ခဲ့ပါတယ္။ လက္ရွိမွာဗာရာဏသီေရွးေဟာင္းျမိဳ့ေတာ္ကို UNESCOက World Heritage List ထဲထည့္ခဲ့ျပီး ကမၻာ့အေမြအနွစ္မ်ားထဲမွ တစ္ခုအျဖစ္ ခမ္းနားစြာ တည္ရွိေနပါတယ္။

Credit : Htet Wa Na

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s